Ikony z Neamt – Rumunia

 Motyw ozdobny z nowej cerkwi w Neamt

Motyw ozdobny z nowej cerkwi w Neamt

Piętnastowieczny  klasztor

W Neamt znajduje się najstarszy i najbardziej znaczący klasztor Mołdawii. Już w XI była tu pustelnia. Pierwszą cerkiew wzniósł w XIV w. książę mołdawski Piotr I. W tym samym stuleciu miało miejsce trzęsienie ziemi, które poważnie uszkodziło budowlę. Wtedy ówczesny hospodar mołdawski Stefan III Wielki postanowił zburzyć starą świątynię i na jej miejsce wybudować nową.

Podobno władca ten miał taki zwyczaj, że w podziekowaniu za każdą wygraną bitwę fundował cerkiew. A, że wiele bitew wygrywał (zwyciężył w 34 spośród 36 walk, w których dowodził), więc za jego panowania  wybudowano dużo świątyń.  Ta działalność fundatorska stała się z  jednym z przyczynków (obok ogólnej pobożności i zwycięstwa nad Turkami, co było odbierane jako obrona chrześcijaństwa pzed zalewem islamu) do kanonizowania go przez cerkiew prawosławną w 1992 r.

Wspomniany kościół został poświęcony w 1471 r. Uroczystości towarzyszyła wielka procesja będąca dziękczynieniem za zwycięstwo, jakie odniósł Stefan Wielki nad wojskami króla polskiego Jana Olbrachta.

 Neamt - Klasztor Wniebowstąpienia Pańskiego (XV w.). Fot. Johann Wolfgang Niklaus

Neamt – Klasztor Wniebowstąpienia Pańskiego (XV w.). Fot. Johann Wolfgang Niklaus

Budowla jest perłą architektury mołdawskiej. Na zewnątrz moją uwagę przykuły gotyckie okna zdobione emaliowanymi płytkami ceramicznymi w trzech kolorach – zielonym, żółtym i brązowym.

Freski wewnętrzne pochodzą z okresu ostatnich lat rządów Stefana Wielkiego.

Jest tu też czczona piękna ikona Matki Bożej Hodegetrii.

Ikona Matki Bożej Hodegetrii z klasztoru w Neamt

Ikona Matki Bożej Hodegetrii z klasztoru w Neamt

Klasztor przez wieki pełnił rolę centrum kulturalnego i artystycznego. Mieściło się tu znane skryptorium, następnie drukarnia, a w XIX w. działało duże wydawnictwo.  Tu też pracował niegdyś najbardziej znany mołdawski miniaturzysta Gawril Uric. Związane działalnością piśmienniczą zabytki – maszyny drukarskie i ogromne księgi – możemy oglądać w przyklasztornym muzeum. Znajdują się tam także stare ikony. Przy tutejszym klasztorze wykształciło się wielu uczonych i ludzi kultury.

Pośrodku drogi wiodącej do głównego wejścia do cerkwi, znajduje się płyta nagrobna. Ciekawa jest jej historia. Otóż pewnego razu, w czasach już współczesnych, zapadła się tu  ziemia. Wyrwa ukazała miejsce pochówku jakiegoś człowieka. Jego ciało, mimo, że minęły wieki, nie uległo rozkładowi. Uznano, że musiał to być święty człowiek. Wybudowano mu więc mogiłę i nazwano Nieznanym Świętym z Neamt.

Grób Nieznanego Świetego z Neamt

Grób Nieznanego Świetego z Neamt

Jeśli, tak jak ja, cenicie sobie modlitwę Jezusową, to będąc w tym miejscu możecie  pokłonić doczesnym szczątkom  Paisjusza Wieliczkowskiego złożonym w grobie znajdującym się w nawie cerkwi. Dzięki temu świetemu nastąpił w XVIII w. powrót do praktykowania Jezusowej modlitwy nieustannej. Dzięki niemu też odrodził się wschodni monastycyzm i życie duchowe wśród wiernych cerkwi. Za sprawą uczniów jego myśl oddziaływała także na Rosję. Efektem tych oddziaływań są pośrednio „Opowiadania pielgrzyma”.

Ikony z nowej cerkwi

W Neamt jest jeszcze jedna cerkiew warta obejrzenia. Zdobią ją współczesne freski w pięknej, żywej kolorystyce. Gdy byłam tam – trwały właśnie prace nad rozpisem świątyni.

Oto parę zdjęć z tego miejsca.

 Nowa cerkiew w Neamt

Nowa cerkiew w Neamt. Fot. Johann Wolfgang Niklaus

 

 Freski zewnętrzne na nowej cerkwi w Neamt

Freski zewnętrzne na nowej cerkwi w Neamt

Na sklepienu ikonopis umieścił ikonę Opieki Matki Bożej zwaną Pokrow.

 

Pokrow - ikona ze sklepienia cerkwi.

Pokrow – ikona ze sklepienia cerkwi.

Na dłużej zatrzymałam sie przed ikoną męczenników czasów  komunizmu. Ten okres był niezwykle trudny dla rumuńskich chrześcijan. Męczeński okres historii tamtejszej cerkwi  rozpoczął się w połowie lat sześćdziesiatych. Około połowa duchowieństwa (pięć tysięcy osób), władze aresztowały. Reszta zmuszona została do opuszczenia klasztorów. Wiele cerkwi komuniści zniszczyli.

Obecnie w Rumunii widoczny jest duży wzrost religijności oraz niebywały rozwój życia monastycznego. Gdy Wolf zadał pytanie jednemu z mnichów, co jego zdaniem przyczyniło się do tego, odpowiedział „Męczeństwo i dobry przykład”.

- Gdzie obecnie w Europie jest najwięcej wierzących ludzi? – spytał.

Po chwili sam odpowiedział na to pytanie:

- W Polsce i w Rumunii. To właśnie dzięki męczeństwu.

 

Ikona męczenników rumuńskich czasów komunizmu. Fot. Johann Wolfgang Niklaus

Ikona męczenników rumuńskich czasów komunizmu. Fot. Johann Wolfgang Niklaus

Wśród ikon świętych znajduje się tam ikona świętego Piotra, trzymającego w dłoni klucze królestwa niebieskiego.

 

Świety Piotr

Ikona świętego Piotra

Jest także ciekawie namalowana postać kapłana.

 Kapłan

Kapłan

Na jednej z nierozmalowanych jeszcze ścian widniały „notatki” ikonopisa rozpisującego cerkiew.

 

"Notatki" ikonopisa

„Notatki” ikonopisa

Na zewnątrz cerkwi powtarza się motyw wielookich cherubinów

 

Cherubin. Fot. Johann Wolfgang Niklaus

Cherubin. Fot. Johann Wolfgang Niklaus

Wewnątrz zaś znajdują sie ikony świetych archaniołów – Michała i Gabriela.

Ikona Archanioła Michała

Ikona Archanioła Michała

Zatem, jesli będziecie w Rumunii, koniecznie odwiedźcie Neamt.

Podobne wpisy:

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>